Nell Gwyn

Eleanor (Nell) Gwyn (2 februari 1650 – 14 november 1687) was een van de eerste Engelse actrices die beroemd werden. Ze was gedurende lange tijd minnares van Karel II van Engeland. Andere variaties van haar naam zijn Helen Gwynn en Ellen Gwynn. Ze kon nauwelijks schrijven en ondertekende met haar initialen ‘EG’. Zij was een dochter van ene ‘Madam Gwynn’, die een etablissement runde dat het midden hield tussen een taveerne en een bordeel. Gwyn begon haar carrière als serveerster in de zaak van haar moeder.

Samuel Pepys bewonderde haar zeer en noemde haar "pretty, witty Nell". Ze is bij uitstek een voorbeeld van de geest van de Restauratie die over Engeland vaardig werd toen Karel II de troon besteeg. Ze was enorm populair vanwege haar uitzonderlijke (komische) talent op het toneel maar ook vanwege haar levensverhaal. Ze was van arme komaf maar wist op jonge leeftijd bij het theater te komen als sinaasappelverkoopster. Ze speelde vervolgens, vanaf haar veertiende, in het gezelschap King's Company, dat werd geleid door Thomas Killigrew. Van Karel had ze twee zoons: Charles Beauclerk, Hertog van St. Albans (1670–1726) en James Beauclerk (1671–1680). Ze noemde Karel II haar Charles the Third (Karel de Derde), aangezien haar eerdere twee minnaars eveneens Charles heetten.

Nalatenschap

Hoewel Nell Gwyn soms afgeschilderd werd als een leeghoofdig vrouwmens, stelde John Dryden dat haar beste eigenschap juist haar gevoel voor humor was. Dat kan verklaren hoe ze lange tijd vriendschappen kon onderhouden met mannen als Dryden, William Ley (een andere geliefde), de beruchte dichter John Wilmot, graaf van Rochester, de vrouwelijke toneelschrijver Aphra Behn en met enkele andere minnaressen van de koning.

Eén anekdote geeft dat misschien goed weer; deze werd opgetekend door de graaf van Gramont in zijn memoires, en betreft een gebeurtenis in 1681: