Michel Butor

Michel Butor fr: miʃɛl bytɔʀ, (ur. 14 września 1926 w Mons-en-Baroeul, zm. 24 sierpnia 2016 w Contamine-sur-Arve) – francuski pisarz.

Studiował filozofię na Sorbonie pod kierunkiem Gastona Bachelarda, ukończył ją w 1947. Wykładał w Egipcie, Manchesterze, Salonikach, Stanach Zjednoczonych i Genewie. Zdobył liczne nagrody literackie, w tym Prix Apollo, Prix Fénéon i Nagrodę Renaudot. W 1958 poślubił Marie-Josèph Mas, z którą miał cztery córki: Cécile, Agnès, Irène i Mathilde. W 1954 opublikował swoją pierwszą powieść Passage de Milan, która ukazała się nakładem wydawnictwa Éditions de Minuit.

Dziennikarze i krytycy wiązali jego pierwsze powieści z nurtem „nowa powieść” (nouveau roman), ale sam Butor sprzeciwiał się takiemu zaszufladkowaniu. Był wprawdzie pisarzem eksperymentującym, ale jego pisarstwo zmierzało w kierunku eksperymentu inaczej niż „nowa powieść”. Jego najbardziej znane dzieło, Przemiana (La Modification), jest w całości napisane w drugiej osobie. Autor pozostawał pod wyraźnym wpływem twórczości Jamesa Joyce’a.

Od 1960 nie napisał żadnej powieści. Korzystał z innych form, takich jak eseje, poezja, „książki artystyczne”; niektóre utwory nie poddają się klasyfikacji (np. Mobile). Jego ulubione tematy to literatura, malarstwo, podróże. Jego proza łączy w sobie rygorystyczną symetrię strukturalistyczną (np. schemat architektoniczny w Passage de Milan albo strukturę kalendarzową w Odmianach czasu) z liryczną, poetycką i nienowatorską wrażliwością.

W 2013 Akademia Francuska uhonorowała go Grand Prix za całokształt twórczościi.